Sakit Tumit: Punca, Rawatan dan Aktiviti Mengurangkan Sakit

Published by Dr Latif Saad on

Sakit tumit adalah perkara yang akan berlaku dalam hidup kita walaupun sekali dalam seumur hidup. Selalunya ia tidak mengganggu hidup kita sehinggalah sakit tersebut berterusan ataupun individu tersebut mengalami kesakitan tumit yang melampau.

Sakit tumit yang teruk ataupun berterusan ini selalunya akan menyebabkan seseorang pesakit itu berjumpa dengan doktor.

Sakit tumit selalunya disebabkan keradangan pada bahagian tumit yang dikenali sebagai plantar fascitis. Tetapi terdapat juga punca-punca lain yang menyebabkan masalah ini berlaku.

Seseorang itu mempunyai kebarangkalian yang tinggi menghadapi masalah ini jika dia orang yang aktif. Mereka yang bekerja sebagai tentera juga akan kerap mengalami masalah ini kerana aktiviti kawad yang melibatkan hentakan kaki. Seramai 2 juta orang di US berjumpa dengan doktor setiap tahun disebabkan masalah ini.

Pesakit selalunya pada lingkungan umur 45 tahun dan kaum wanita adalah lebih 2 kali gandakebarangkalian untuk menghadapi perkara ini berbanding kaum lelaki.

Masalah sakit tumit

Sakit tumit adalah salah satu masalah yang selalu dihadapi oleh individu dalam masyarakat. Ia boleh menjadi punca ketidakselasaan seseorang itu apabila berjalan. Masalah sakit tumit ini terkadang menyebabkan seseorang itu berjalan seperti tempang.

Terdapat beberapa punca yang boleh menyebabkan perkara ini berlaku. Oleh itu, jika kesakitan tersebut melampau ataupun berterusan, pesakit dinasihatkan untuk berjumpa dengan doktor untuk mengetahui punca kepada masalah tersebut.

Bagaimana masalah ini berlaku?

Dibahagian tumit, terdapat satu tisu khas yang berfungsi untuk menahan hentakan kaki dan menyokong badan ketika berjalan. Malah ia juga boleh menahan hentakan yang lebih daripada berat badan. Ia juga mempunyai tisu lemak yang berfungsi sebagai kusyen penahan hentakan.

Disitu juga terdapat satu tisu yang dinamakan sebagai Plantar Fascia. Ia melekat pada hujung tumit hingga pada pangkal tulang jari kaki. Dengan adanya Plantar Fascia ini tekanan pada tapak kaki dapat disamaratakan dan stress pada satu-satu tempat dibahagian kaki dapat dikurangkan.

Seseorang yang asyik berjalan pada satu jarak yang jauh boleh menyebabkan stress pada bahagian tapak kaki terutamanya pada bahagian tumit. Perkara ini boleh menyebabkan kecederaan pada tisu dan menyebabkan keradangan dan kesakitan dibahagian tersebut. Keadaan ini dinamakan sebagai ‘Plantar Fascitis’.

Seseorang yang menggunakan kasut yang tidak sesuai juga akan menyebabkan stress yang kronik pada bahagian tapak kaki. Jika stress itu berterusan pada tumit, akan terdapat perubahan yang berlaku dimana akan ada pembentukan tulang yang tajam dibahagian itu. Masalah ini dinamakan sebagai ‘calcaneal spurs’. Keadaan tulang yang tajam ini boleh mencederakan tisu disekeliling kawasan tersebut terutamanya apabila dia sedang berjalan.

Kawasan saraf yang terhimpit dibahagian kaki juga boleh menjadi salah satu punca tumit menjadi sakit.

Apakah Punca Sakit Tumit?

Sakit tumit mempunyai pelbagai punca. Ini merupakan beberapa punca kepada masalah tersebut, ia adalah:

1. Plantar Fascitis

Terdapat satu tisu dibahagian tapak kaki yang berfungsi untuk menyamaratakan tekanan dan stress dibahagian kaki iaitu Plantar Fascia. Stress yang lama ataupun stress yang berlebihan pada waktu yang cepat seperti berjalan jauh boleh menyebabkan kawasan tisu ini cedera dan mengalami keradangan.

Perkara ini akan menyebabkan pesakit mengalami sakit tumit terutamanya bila mula memijak ketika bangun pagi.

2. Calcaneal spur

Stress yang lama pada bahagian tumit yang mungkin disebabkan penggunaan kasut yang tidak sesuai akan menyebabkan tumbuhnya tulang yang tidak normal pada bahagian tulang tumit kaki(Tulang kalkaneal).

Perkara ini akan menyebabkan tisu disekeliling cedera ketika seseorang itu berjalan dan menyebabkan sakit tumit

Tulang tajam dibahagian hujung tumit. Masalah ini dipanggil sebagai calcaneal spur

3. Pad lemak kaki yang berkurangan(Fat Pad Atropy)

Perkara ini selalunya berlaku pada mereka yang mengalami penyakit autoimun dimana tisu lemak dibahagian tumit telah berkurangan dan menyebabkan fungsi tisu lemak untuk menyerap hentakan dibahagian kaki terutamanya tumit berkurangan.

Akibatnya, bahagian tersebut kerap mengalami kecederaan dan sakit tumit pun berlaku.

4. Sindrom terowong tarsal

Terdapat satu terowong dikawasan kaki dimana di dalamnya terdapat saraf yang akan menghubungi bahagian tapak kaki. Jika saraf itu dihimpit atas beberapa sebab, bahagian tapak kaki termasuk tumit akan mengalami kesakitan.

5. Stress yang berterusan dan menyebabkan keretakan pada tulang kalkaneal

6. Kanser tulang

Apakah sejarah pesakit yang selalu menghadapi masalah ini?

Selalunya pesakit yang menghadapi masalah sakit tumit ini akan mempunyai sejarah yang spesifik bagaimana mereka menghadapi masalah tersebut. Sebagai contoh:

1. Plantar fascitis

Pesakit yang menghadapi masalah ini selalunya akan mempunyai faktor risiko:

  • Seorang atlet sukan yang selalu menggunakan kaki
  • Seorang askar
  • Berlebihan berat badan
  • Mempunyai sejarah berjalan jauh dalam waktu yang terdekat

Pesakit ini selalunya akan mengadu sakit tumit pada waktu pagi iaitu selepas bangun daripada tidur.

2. Pad lemak kaki yang mengecut

Pesakit selalunya mempunyai sejarah:

  • Mereka yang mengalami masalah autoimun
  • Pesakit yang kerap mengambil steroid

3. Keradangan tisu badan

Terdapat penyakit yang dipanggil sebagai autoimmun dimana sel darah putih akan menyerang sel badan sendiri. Ini akan menyebabkan keradangan dan rasa sakit pada kawasan badan yang diserang.

Jika sel darah putih itu menyerang bahagian tumit, perkara ini juga boleh menyebabkan masalah sakit tumit.

4. Sindrom terowong tarsal

Jika seseorang itu mengalami kebas pada bahagian kaki berserta sakit tumit, kemungkinan yang dihadapi adalah mereka menghadapi sindrom ini. Ia disebabkan saraf di dalam kawasan terowong itu telah dihimpit menyebabkan pesakit akan mengadu rasa kebas.

Apakah Rawatan untuk Sakit Tumit?

Rawatan untuk masalah ini adalah dengan cara mengurangkan risiko untuk seseorang itu mengalami masalah ini dan juga rawatan sokongan ketika pesakit sedang mengalami masalah tersebut.

Mengurangkan stress pada tapak kaki

Pesakit dinasihatkan berehat terlebih dahulu untuk memberi masa kesembuhan dibahagian tersebut. Terdapat beberapa perkara lain yang perlu dilakukan oleh pesakit.

  • Mengelakkan aktiviti yang aktif dan banyak menggunakan kaki seperti berlari, berjalan dengan jarak yang jauh, berkawad dan sebagianya.
  • Menggunakan pelapik lembut dibahagian tapak kaki ataupun dibahagian tumit
  • Menggunakan sliper yang lembut ketika berjalan di dalam rumah
  • Mengurangkan berat badan bagi mereka yang obese

Mengurangkan keradangan pada tapak kaki

Keradangan dan sakit pada tapak kaki boleh dikurangkan dengan menggunakan:
1- Ais
2- Penggunaan ubat tahan sakit seperti nSAIDS

Meregangkan tapak kaki

Terdapat senaman yang digunakan untuk meregangkan dan merelakskan tisu dibahagian tapak kaki. Anda boleh mengikut aktiviti ini.

1. Aktiviti Pertama

  • Pesakit perlu menghala ke dinding
  • Kemudian tapak tangan pegang ke dinding
  • Kaki pula ditolak pada lantai sehingga tapak kaki merasa meregang
  • Lakukan aktiviti ini berulang kali sehingga sakit tersebut berkurangan

2. Aktiviti kedua

  • Berdiri di hujung bahagian anak tangga
  • Pastikan tumit berada di atas angin dan tidak mencecah lantai
  • Berdiri beberapa minit untuk memastikan bahagian tapak kaki meregang

3. Aktiviti ketiga

  • Boleh lakukan aktiviti ini ketika dudu
  • Gunakan tuala dan tarik bahagian hujung tapak kaki untuk meregangkannya

4. Aktiviti keempat

  • Gunakan botol. Letakkan kaki kaki diatas botol dan tekan. Sambil tekan sambil tolak botal itu ke depan dan belakang menggunakan kaki. Ia akan meregangkan tisu dibahagian tapak kaki

Suntikan steroid

Jika semua cara diatas telah dilakukan dan pesakit masih mengalami sakit tumit, suntikan steroid mungkin akan diberikan untuk mengurangkan kesakitan dibahagian tersebut dengan cara mengurangkan keradangan.

Tetapi ia juga mempunyai komplikasi iaitu pengecutan tisu lemak dibahagian tersebut yang pada akhirnya boleh menyebabkan sakit tumit juga.

Rujukan:

  1. Alshami AM, Souvlis T, Coppieters MW. A review of plantar heel pain of neural origin: differential diagnosis and management. Man Ther. 2008 May. 13(2):103-11.
  2. Martin RL, Davenport TE, Reischl SF, McPoil TG, Matheson JW, Wukich DK, et al. Heel pain-plantar fasciitis: revision 2014. J Orthop Sports Phys Ther. 2014 Nov. 44 (11):A1-33.
  3. Neufeld SK, Cerrato R. Plantar fasciitis: evaluation and treatment. J Am Acad Orthop Surg. 2008 Jun. 16(6):338-46.
  4. Aldridge T. Diagnosing heel pain in adults. Am Fam Physician. 2004 Jul 15. 70(2):332-8.
  5. Crawford F, Thomson C. Interventions for treating plantar heel pain. Cochrane Database Syst Rev. 2003. CD000416.
  6. Tisdel CL, Donley BG, Sferra JJ. Diagnosing and treating plantar fasciitis: a conservative approach to plantar heel pain. Cleve Clin J Med. 1999 Apr. 66(4):231-5
  7. Owens BD, Wolf JM, Seelig AD, Jacobson IG, Boyko EJ, Smith B, et al. Risk Factors for Lower Extremity Tendinopathies in Military Personnel. Orthop J Sports Med. 2013 Jan-Jun. 1 (1):2325967113492707.
  8. Bolgla LA, Malone TR. Plantar fasciitis and the windlass mechanism: a biomechanical link to clinical practice. J Athl Train. 2004 Jan. 39 (1):77-82
  9. Scher DL, Belmont PJ Jr, Bear R, Mountcastle SB, Orr JD, Owens BD. The incidence of plantar fasciitis in the United States military. J Bone Joint Surg Am. 2009 Dec. 91(12):2867-72.
Categories: Ortopedik

Dr Latif Saad

Seorang pegawai perubatan dan masih berkhidmat di klinik kesihatan. Pengasas kepada page The Diagnosa dan Root of Science. Follow facebook saya di Latif Saad

2 Comments

Tumit anda sakit?? Mungkin anda mempunyai masalah TAJI CALCANEAL - Root of Science · January 29, 2019 at 8:53 am

[…] tak anda menghadapi sakit dibahagian tumit? Mgkn anda mengalami suatu masalah yang dikenali sebagai ‘Calcaneal […]

Penggunaan Telefon pintar menyebabkan tempurung kepala anda tumbuh tulang tidak normal. - TheDiagnosa · June 19, 2019 at 1:29 pm

[…] Jika dilihat pada bahagian tumit tersebut telah tumbuh tulang sama seperti tulang dibahagian kepala sebelum ini. Tulang ini disebut sebagai heel spur dan ia boleh menyebabkan sakit tumit. […]

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *